Doğu uygarlığının yükselişinde en etkili faktör olarak kültürel ve entelektüel gelişmeler öne çıkmaktadır. Bu süreçte, bilimin, sanatın ve felsefenin gelişimi, toplumların zihniyetini değiştirmiştir. Özellikle İslamiyet döneminde, bilim ve felsefe alanında yapılan çalışmalar, Doğu'nun entelektüel mirasını zenginleştirmiştir. Bu durum, sadece Doğu toplumlarının değil, tüm dünya kültürlerinin gelişimine de katkı sağlamıştır. Dolayısıyla, kültürel etmenler, Doğu uygarlığının yükselişinde belirleyici bir rol oynamıştır.